Vereffenaars en de wettelijke vereffening

Soorten vereffenaars

Na beneficiaire aanvaarding

In situaties waarin er geen executeur is aangewezen in het testament en één of meerdere erfgenamen de nalatenschap beneficiair hebben aanvaard, worden alle erfgenamen automatisch vereffenaars. We noemen deze erfgenamen dan erfgenamen-vereffenaars.

Door de rechtbank benoemd

Als de afwikkeling van de nalatenschap stagneert vanwege onenigheid tussen de erfgenamen, kan de rechtbank een onafhankelijke, vaak professionele, vereffenaar aanstellen. Idealiter is dit een deskundige met ervaring in complexe nalatenschappen. De vereffenaar zorgt ervoor dat alle schulden worden voldaan, belastingaangiftes worden ingediend en eventuele overschotten ter verdeling worden aangeboden. Kortom, de vereffenaar bevordert een soepele afwikkeling van de nalatenschap.

Het proces van de vereffening

In situaties waarin erfgenamen de nalatenschap beneficiair aanvaarden, hetgeen betekent dat ze eerst willen vaststellen of de activa van de nalatenschap de schulden overtreffen, treedt automatisch de wettelijke vereffening in werking. Alle erfgenamen worden dan van rechtswege erfgenaam-vereffenaars en moeten specifieke wettelijke procedures volgen. Dit proces noemen we het voltooien van de wettelijke vereffening.

Gezamenlijk kunnen ze besluiten om één van de erfgenamen of iemand anders, zoals een professionele vereffenaar, te machtigen om de wettelijke vereffening te voltooien of om andere taken te verdelen. Als er geen overeenstemming kan worden bereikt, heeft de rechter de bevoegdheid om een onafhankelijke, vaak professionele, vereffenaar aan te stellen.

"De wettelijke vereffening dient in beginsel de belangen van schuldeisers, niet van erfgenamen."

Uitzonderingen

Er zijn echter uitzonderingen op de wettelijke vereffening van rechtswege, zoals wanneer er een executeur is die verklaart dat het vermogen van de nalatenschap ruimschoots voldoende is om de schulden te dekken, of wanneer de overlevende partner de nalatenschap zuiver heeft aanvaard en deze volgens de wettelijke verdeling zal worden verdeeld. Bovendien kan een erfgenaam die verplicht is om beneficiair te aanvaarden, maar wiens wettelijke vertegenwoordiger bij de kantonrechter ontheffing van de wettelijke vereffening heeft aangevraagd, ook worden uitgesloten van de wettelijke vereffening.

Schuldeisers en het Openbaar Ministerie

Daarnaast heeft de rechter de bevoegdheid om een vereffenaar aan te stellen op verzoek van erfgenamen, belanghebbenden, schuldeisers en het Openbaar Ministerie. In dat geval kunnen partijen vaak een geschikte kandidaat voordragen aan de rechter.

Bent u op zoek naar een vereffenaar? Wij zijn u graag van dienst.

Gepubliceerd op 20 augustus 2023

Klaas Zondervan

Bekend van 'De Erfgenaam' op RTL4